విద్యార్థులకు శాసనసభలో పాల్గొనే అవకాశం! ఎంపిక పోటీల షెడ్యూల్ విడుదల

నవంబర్ 26న విద్యార్థుల మాక్ అసెంబ్లీ — పాఠశాల నుంచి రాష్ట్రస్థాయి వరకు ఎంపిక విధానం, పోటీ అంశాలు, శిక్షణ తేదీలు ఇవే!

తరగతి గదిలో రాజ్యాంగం గురించి చదివే విద్యార్థులు… ప్రజాసమస్యలపై చర్చిస్తూ, తమ అభిప్రాయాలను వినిపిస్తూ, శాసనసభ ఎలా పనిచేస్తుందో స్వయంగా అనుభవించే అవకాశం రానుంది!

2026 నవంబర్ 26న రాజ్యాంగ దినోత్సవాన్ని పురస్కరించుకుని రాష్ట్రస్థాయిలో “విద్యార్థుల శాసనసభ” (Student Legislative Assembly / Mock Assembly) నిర్వహించాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ పాఠశాల విద్యాశాఖ నిర్ణయించింది. ఇందుకోసం వ్యాసరచన, వక్తృత్వం, క్విజ్ పోటీల ద్వారా మూడు అంచెల్లో విద్యార్థులను ఎంపిక చేయనున్నారు.

ఎంపికైన విద్యార్థులకు అవగాహన కార్యక్రమాలు, శిక్షణ, రిహార్సల్స్ నిర్వహించి రాష్ట్రస్థాయి కార్యక్రమానికి సిద్ధం చేస్తారు.

ఉత్తర్వులకు ఆధారమైన అంశాలు

1. ఏటా నవంబర్ 26న రాజ్యాంగ దినోత్సవాన్ని నిర్వహించడం.

2. ఆంధ్రప్రదేశ్ SCERT 2026–27 వార్షిక కార్యాచరణ ప్రణాళిక.

3. రాజ్యాంగ దినోత్సవం–2026 సందర్భంగా విద్యార్థుల శాసనసభ / మాక్ అసెంబ్లీ నిర్వహణకు SCERT సమర్పించిన ప్రతిపాదన.

విద్యార్థుల శాసనసభ ఎందుకు?

భారత రాజ్యాంగం న్యాయం, స్వేచ్ఛ, సమానత్వం, సౌభ్రాతృత్వం వంటి మౌలిక విలువలను ప్రతిబింబిస్తుంది. ప్రజాస్వామ్య పాలనకు, బాధ్యతాయుత పౌరసత్వానికి పునాదిగా నిలుస్తుంది.

ఈ కార్యక్రమం ద్వారా విద్యార్థులకు కింది అంశాలపై అవగాహన కల్పించాలని విద్యాశాఖ భావిస్తోంది:

• భారత రాజ్యాంగం, రాజ్యాంగ విలువలు.

• ప్రజాస్వామ్య సంస్థల నిర్మాణం, పనితీరు.

• చట్టాల రూపకల్పన, శాసన ప్రక్రియలు.

• ప్రాథమిక హక్కులు, ప్రాథమిక విధులు.

• పౌరుల బాధ్యతలు.

తరగతి బోధనతోపాటు ప్రత్యక్ష భాగస్వామ్యం, క్రమబద్ధమైన చర్చలు, వాదోపవాదాలు, శాసనసభ కార్యకలాపాల అనుకరణ ద్వారా విద్యార్థులు ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థను అర్థం చేసుకోవడం ఈ కార్యక్రమం ప్రధాన ఉద్దేశం.

మూడు అంచెల ఎంపిక ఎలా జరుగుతుంది?

పాఠశాల స్థాయి → మండల స్థాయి → శాసనసభ నియోజకవర్గ స్థాయి → రాష్ట్రస్థాయి విద్యార్థుల శాసనసభ

ప్రతి స్థాయిలో వ్యాసరచన, వక్తృత్వ పోటీల్లో ప్రతిభ చూపిన విద్యార్థులకు క్విజ్ నిర్వహిస్తారు. క్విజ్ ఫలితాల ఆధారంగా తదుపరి స్థాయికి ఎంపిక చేస్తారు.

1. పాఠశాల స్థాయి ఎంపిక

• వ్యాసరచన, వక్తృత్వ పోటీలను విడివిడిగా నిర్వహించాలి.

• వ్యాసరచనలో ఉత్తమ ముగ్గురు, వక్తృత్వంలో ఉత్తమ ముగ్గురు విద్యార్థులు క్విజ్ పోటీకి అర్హత పొందుతారు.

• ఈ దశలో ఒక బాలిక తప్పనిసరిగా ఉండాలని ఉత్తర్వులు పేర్కొన్నాయి.

• పాఠశాల స్థాయికి నిర్దేశించిన అంశాల ఆధారంగా ప్రశ్నలు రూపొందించి క్విజ్ నిర్వహించాలి.

• క్విజ్‌లో ఉత్తమ ప్రతిభ కనబరిచిన ముగ్గురు విద్యార్థులను మండల స్థాయికి పంపాలి.

• అంశాలు VIII నుంచి X తరగతుల విద్యార్థుల వయస్సుకు అనుగుణంగా ఉండాలి.

• రాజ్యాంగంపై ప్రాథమిక అవగాహన, ప్రజాస్వామ్య విలువలు, పౌర బాధ్యత, హక్కులు–విధులు, స్థానిక ప్రజాస్వామ్యంపై ప్రధానంగా దృష్టి పెట్టాలి.

• 
  

2. మండల స్థాయి ఎంపిక

• పాల్గొనే ప్రతి పాఠశాల నుంచి ఎంపికైన ముగ్గురు విద్యార్థులు తమ పాఠశాలకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు.

• మండల స్థాయికి నిర్దేశించిన కొత్త అంశాలతో, పాల్గొనే విద్యార్థులందరికీ మళ్లీ వ్యాసరచన, వక్తృత్వ పోటీలు నిర్వహించాలి.

• వ్యాసరచనలో ఉత్తమ ముగ్గురు, వక్తృత్వంలో ఉత్తమ ముగ్గురికి క్విజ్ నిర్వహించాలి.

• మండల స్థాయి అంశాలకు అనుగుణంగా కొత్త ప్రశ్నల సముదాయాన్ని ఉపయోగించాలి.

• క్విజ్‌లో ఉత్తమ ముగ్గురు విద్యార్థులు శాసనసభ నియోజకవర్గ స్థాయికి వెళ్తారు.

• రాజ్యాంగ నిబంధనలు, ప్రజాస్వామ్య సంస్థలు, శాసన ప్రక్రియలు, స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం, బాధ్యతాయుత పౌరసత్వంపై మరింత అవగాహనను, ఆ అవగాహనను అన్వయించే సామర్థ్యాన్ని పరిశీలిస్తారు.

• 
  

3. శాసనసభ నియోజకవర్గ స్థాయి ఎంపిక

• ప్రతి మండలం నుంచి ఎంపికైన ముగ్గురు విద్యార్థులు తమ మండలానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు.

• నియోజకవర్గ స్థాయికి నిర్దేశించిన కొత్త అంశాలతో విద్యార్థులందరికీ మళ్లీ వ్యాసరచన, వక్తృత్వ పోటీలు నిర్వహించాలి.

• వ్యాసరచనలో ఉత్తమ ముగ్గురు, వక్తృత్వంలో ఉత్తమ ముగ్గురికి కొత్త ప్రశ్నలతో క్విజ్ నిర్వహించాలి.

• రాజ్యాంగంపై లోతైన అవగాహన, శాసనసభ పనితీరు, పాలన, ప్రజాసమస్యలు, నాయకత్వం, ప్రజాస్వామ్య విలువలు, అందరినీ కలుపుకొనే అభివృద్ధి చెందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ నిర్మాణంపై దృష్టి పెట్టాలి.

• క్విజ్‌లో ఉత్తమ ప్రతిభ చూపిన ముగ్గురు విద్యార్థులను ఎంపిక చేయాలి.

• వారి వివరాలను, విద్యాపరమైన ప్రతిభ వివరాలతో సహా, తుది ఎంపిక కోసం రాష్ట్ర కమిటీకి పంపాలి.

  
  

రాష్ట్రస్థాయికి ఒక్కో నియోజకవర్గం నుంచి ఒక్కరు

ప్రతి నియోజకవర్గం నుంచి వచ్చిన ముగ్గురిలో విద్యాపరమైన ప్రతిభ, పోటీల్లో ప్రదర్శన ఆధారంగా రాష్ట్ర కమిటీ ఒక్క విద్యార్థిని రాష్ట్రస్థాయి విద్యార్థుల శాసనసభకు ఎంపిక చేస్తుంది.

స్థాయులవారీగా పోటీ అంశాలు — పూర్తి పట్టిక

స్థాయి	వ్యాసరచన అంశం	వక్తృత్వ అంశం	క్విజ్ అంశాలు
పాఠశాల స్థాయి	ప్రజాస్వామ్యం క్షేత్రస్థాయి నుంచి ప్రారంభమవుతుంది: స్థానిక స్వపరిపాలన పాత్ర	యువ పౌరుడిగా నా బాధ్యత	భారత రాజ్యాంగం, ప్రాథమిక హక్కులు, ప్రాథమిక విధులు, ప్రజాస్వామ్య విలువలు
మండల స్థాయి	ప్రాథమిక హక్కులు, ప్రాథమిక విధులు: బాధ్యతాయుత పౌరుల నిర్మాణం	సమాజ సంక్షేమం కోసం చట్టాలు రూపొందించడంలో శాసన వ్యవస్థ పాత్ర	భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటం, జాతీయోద్యమం, ఆధునిక భారతదేశ నిర్మాణం
శాసనసభ నియోజకవర్గ స్థాయి	భారత రాజ్యాంగం: రాజ్యాంగ దార్శనికత నుంచి ప్రజాస్వామ్య పాలన వరకు	అభివృద్ధి చెందిన, అందరినీ కలుపుకొనే ఆంధ్రప్రదేశ్ నిర్మాణంలో శాసన వ్యవస్థ పాత్ర	భారత రాజ్యాంగం: సంస్థలు, హక్కులు, విధులు, పాలన, రాజ్యాంగ విలువలు

అవసరమైన చోట ఈ అంశాలను తెలుగు, ఇంగ్లిష్ భాషల్లో తగిన విధంగా తెలియజేయాలి.

అంశాల క్రమం పాఠశాల స్థాయిలో అవగాహన, పౌర బాధ్యత నుంచి మొదలై, మండల స్థాయిలో అవగాహనను అన్వయించడం వరకు, నియోజకవర్గ స్థాయిలో విశ్లేషణ, పాలన, నాయకత్వం, రాజ్యాంగపరమైన ఆలోచన వరకు ఎదిగేలా రూపొందించారు.

ఎంపికలో పరిశీలించే విద్యార్థుల సామర్థ్యాలు

ఈ ఎంపిక ప్రక్రియ ద్వారా కింది లక్షణాలు కలిగిన విద్యార్థులను గుర్తించాలని ఉత్తర్వులు పేర్కొన్నాయి:

1. రాజ్యాంగంపై అవగాహన, పరిజ్ఞానం.

2. ఆలోచనల్లో స్పష్టత.

3. భావవ్యక్తీకరణ, బహిరంగ ప్రసంగ నైపుణ్యాలు.

4. విమర్శనాత్మక, విశ్లేషణాత్మక ఆలోచన.

5. అభిప్రాయాలను వ్యక్తం చేసే ఆత్మవిశ్వాసం, ధైర్యం.

6. ప్రజాసమస్యలను అర్థం చేసుకుని చర్చించే సామర్థ్యం.

7. నాయకత్వ లక్షణాలు.

8. ఇతరుల అభిప్రాయాలను విని నిర్మాణాత్మకంగా స్పందించే సామర్థ్యం.

9. బాధ్యతాయుతమైన, ప్రజాస్వామ్య దృక్పథం.

   
   

ఎంపికైన విద్యార్థులకు శిక్షణ, రిహార్సల్స్

తుది ఎంపికైన విద్యార్థులను రాష్ట్రస్థాయి విద్యార్థుల శాసనసభకు సిద్ధం చేస్తారు. వారికి:

• సంబంధిత నేపథ్య సమాచార పత్రాలు.

• చర్చించాల్సిన అంశాల సంక్షిప్త వివరణలు.

• ప్రశ్నలు.

• ఇతర సన్నాహక అధ్యయన సామగ్రి.

అందిస్తారు.

ప్రసంగాలను కేవలం కంఠస్థం చేయించడం కంటే విషయ అవగాహన, సందర్భానుసారంగా స్వతంత్రంగా పాల్గొనడం, తార్కికంగా ఆలోచించడం, ఆత్మవిశ్వాసంతో స్పందించడం మీద శిక్షణలో ప్రధానంగా దృష్టి పెడతారు.

పోటీలు, శిక్షణ కార్యక్రమాల ప్రతిపాదిత షెడ్యూల్

కార్యక్రమం	ప్రతిపాదిత తేదీ / కాలం
SCERT సమగ్ర మార్గదర్శకాల జారీ	అక్టోబర్ 2026 మొదటి వారం
పాఠశాల స్థాయి పోటీలు	23, 24 అక్టోబర్ 2026
మండల స్థాయి పోటీలు	28, 29 అక్టోబర్ 2026
శాసనసభ నియోజకవర్గ స్థాయి పోటీలు	2, 3 నవంబర్ 2026
రాష్ట్రస్థాయికి విద్యార్థుల ఎంపిక	5 నవంబర్ 2026
జిల్లా స్థాయి అవగాహన, శిక్షణ	21 నవంబర్ 2026
పాత్రల ఆధారంగా శిక్షణ, రిహార్సల్స్	24, 25 నవంబర్ 2026
తుది పూర్తి రిహార్సల్ డ్రెస్ రిహార్సల్	రాష్ట్రస్థాయి కార్యక్రమానికి ముందు
రాష్ట్రస్థాయి విద్యార్థుల శాసనసభ	26 నవంబర్ 2026 — రాజ్యాంగ దినోత్సవం

గమనిక: ఉత్తర్వుల్లో ఈ పట్టికను Tentative Timelineగా పేర్కొన్నారు. SCERT మార్గదర్శకాల జారీకి “అక్టోబర్ మొదటి వారం” అని మూలపత్రంలో ఉన్న వివరాన్నే ఇక్కడ పొందుపరిచాం.

అమలు బాధ్యతలు ఎవరికి?

రాష్ట్రంలోని:

• పాఠశాల విద్యాశాఖ ప్రాంతీయ సంయుక్త సంచాలకులు.

• జిల్లా విద్యాశాఖాధికారులు.

• DIET ప్రిన్సిపాళ్లు.

SCERT డైరెక్టర్, ఇతర సంబంధిత అధికారులతో సమన్వయం చేసుకుని కార్యక్రమం అమలుకు అవసరమైన తదుపరి చర్యలు తీసుకోవాలని ఆదేశించారు.

ఈ ఉత్తర్వులను రాష్ట్రంలోని ప్రాంతీయ సంయుక్త సంచాలకులు, జిల్లా విద్యాశాఖాధికారులు, DIET ప్రిన్సిపాళ్లు, పాఠశాల విద్యాశాఖ సంబంధిత అధికారులకు పంపారు.

సమాచారం, అవసరమైన సమన్వయం కోసం ఆంధ్రప్రదేశ్ సమగ్ర శిక్ష రాష్ట్ర ప్రాజెక్టు డైరెక్టర్‌కు కాపీ పంపారు. పాఠశాల విద్యాశాఖ ప్రభుత్వ ముఖ్య కార్యదర్శి, అమరావతికి కూడా కాపీ సమర్పించారు.

విద్యార్థుల ఆలోచనలకు వేదికగా మాక్ అసెంబ్లీ!

రాజ్యాంగాన్ని తెలుసుకోవడం, ప్రజాసమస్యలను అర్థం చేసుకోవడం, ఇతరుల అభిప్రాయాలను గౌరవిస్తూ తమ ఆలోచనలను స్పష్టంగా చెప్పడం — ఈ సామర్థ్యాలను పెంచేందుకు విద్యార్థుల శాసనసభ ఒక మంచి అవకాశం.

వ్యాసరచన, వక్తృత్వం, క్విజ్‌లో ఆసక్తి ఉన్న విద్యార్థులు స్థాయులవారీగా ఇచ్చిన అంశాలను అధ్యయనం చేసి సిద్ధమవ్వండి. ఉపాధ్యాయులు ఈ ఎంపిక విధానాన్ని, ప్రతిపాదిత షెడ్యూల్‌ను విద్యార్థులకు తెలియజేయండి.